ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

              ΔΙΑΤΡΟΦΗ  ΓΙΑ  ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ  ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

Πηγή βίντεο: https://www.youtube.com/watch?time_continue=328&v=fo9tv50KVyY 

Tα τελευταία χρόνια έχει γίνει κοινή πεποίθηση ότι η σωστή διατροφή σε συνδυασμό με την άσκηση  είναι βασικοί παράγοντες υγείας. Έχει πλέον επιστημονικά τεκμηριωθεί ότι η ποιότητα της ζωής και η μακροβιότητα του ατόμου έχουν σχέση τόσο με τη διατροφή όσο και με τις δραστηριότητες άσκησης που ακολουθεί. Αν για τον άνθρωπο, με την απλή καθημερινή δραστηριότητα, η σωστή διατροφή και η άσκηση είναι απαραίτητες προϋποθέσεις υγείας, τότε είναι ακόμη περισσότερο απαραίτητες για τον νέο. Η διατροφή αποτελεί βασικό καθημερινό άγχος για κάθε άτομο οποιασδήποτε ηλικίας. Επειδή τελικά η διατροφή ρυθμίζεται από τα ίδια τα άτομα, οι γνώσεις πάνω σε αυτό το θέμα είναι πολύ σημαντικές. Ως ‘ισορροπημένη διατροφή’ μπορούμε να χαρακτηρίσουμε μια διατροφή που ακολουθεί ορισμένους βασικούς διαιτολογικούς κανόνες, χωρίς καταχρήσεις και ακρότητες, με τροφή πλούσια σε βιταμίνες, μέταλλα και  θρεπτικά συστατικά στις σωστές αναλογίες. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η διατροφή αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες που συμβάλλουν στη διαμόρφώση της κατάστασης υγείας κάθε ατόμου. Η σωματική άσκηση, η αποφυγή του στρες, του καπνίσματος και της κατάχρησης οινοπνευματωδών ποτών είναι μερικοί από τους υπόλοιπους σημαντικούς παράγοντες που επίσης επηρεάζουν ή διαμορφώνουν σε σημαντικό βαθμό τη σωματική και ψυχική υγεία κάθε ατόμου.

Τα βασικά θρεπτικά συστατικά της τροφής είναι οι υδατάνθρακες, τα λίπη, οι πρωτείνες, οι βιταμίνες, τα ανόργανα άλατα και ιχνοστοιχεία (μέταλλα), καθώς και το νερό. Οι παραπάνω ομάδες θρεπτικών στοιχείων εξυπηρετούν καθορισμένες λειτουργίες του οργανισμού, όπως τη διατήρηση σε καλή κατάσταση της υγείας του ατόμου, την προμήθεια ενέργειας, τη διατήρηση της θερμοκρασίας του σώματος, τη ρύθμιση και το συντονισμό των μεταβολικών λειτουργιών, την ανάπλαση και αναπαραγωγή των ιστών και των οστών κλπ.

Οι θρεπτικές ουσίες που περιέχονται στην τροφή μας κατατάσσονται στις ακόλουθες κατηγορίες: 

1.      Υδατάνθρακες, απλοί και σύνθετοι (Μονοσακχαρίτες, Δισακχαρίτες, Πολυσακχαρίτες). 

2.      Λιπίδια, δηλαδή Ουδέτερα λίπη, Λιποειδή και Έλαια. 

3.      Πρωτεΐνες, δηλαδή τα διάφορα Λευκώματα. 

4.      Ανόργανα άλατα και νερό, και 

5.      Βιταμίνες.

Από πολύ παλιά είναι γνωστό ότι ο σωστός και υγιεινός τρόπος διατροφής μας προφυλάσσει από πολλές ασθένειες, ενώ παράλληλα εξασφαλίζει ισορροπημένη σωματική και ψυχική ευεξία. Πολλά από τα χρόνια και εκφυλιστικά νοσήματα που ταλαιπωρούν και βασανίζουν εκατομμύρια άτομα σ' όλον τον κόσμο (καρδιοπάθειες, υπέρταση, σακχαρώδης διαβήτης, αρθρίτιδες, ηπατοπάθειες κλπ) έχουν τη βάση τους στον κακό τρόπο διατροφής. Η συνειδητοποίηση των σημαντικών κινδύνων που εγκυμονεί η κακή διατροφή έχει οδηγήσει πολλά άτομα στην αναζήτηση τροφών και τρόπου ζωής, όσο το δυνατόν πιο υγιεινών, έτσι ώστε να ελαχιστοποιηθεί ο κίνδυνος ασθενειών και να εξασφαλισθούν "καλά γηρατειά". Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι στη σημερινή καταναλωτική και άνευ αξιών κοινωνία που ζούμε όλοι μας μπορούμε να πέσουμε θύματα ενός καλοστημένου μάρκετινγκ προώθησης αχρήστων ή και επικίνδυνων προϊόντων. Οφείλουμε όμως να διατηρήσουμε τις επιφυλάξεις και την καχυποψία μας προς κάθε πολλά υποσχόμενη σειρήνα. Ο απλούστερος τρόπος υγιεινής παρέμβασης για τον άνθρωπο είναι η επιστροφή του στη φύση. Όταν το άτομο τρώει τις λογικές και απαραίτητες τροφές αποφεύγοντας τις ακρότητες και τις κραιπάλες δεν έχει απολύτως καμία ανάγκη κανενός διαιτητικού συμπληρώματος. Οι βιταμίνες, τα μέταλλα και τα διάφορα απαραίτητα ιχνοστοιχεία βρίσκονται κρυμμένα μέσα στα φρούτα και τα λαχανικά και όχι μέσα στα μπουκαλάκια των διαφόρων βιομηχανικών παρασκευασμάτων. Η φύση δίνει όλα αυτά τα απαραίτητα στοιχεία σε ιδανικές ποσότητες και αναλογίες και όχι στις μέγα-δόσεις που περιέχονται σε κάθε χάπι τεχνητών παρασκευασμάτων. 

Ο νέος που τρώει καλά δεν είναι αυτός που τρώει πολύ, αλλά αυτός που χωρίς να αγνοεί τις απολαύσεις του φαγητού ξέρει να διαλέγει τις τροφές που θα τον βοηθήσουν να διατηρήσει την καλή του υγεία. Οι τροφές επιτρέπουν μια ισορροπημένη διατροφή, ευχάριστη και γεμάτη ποικιλία με την προϋπόθεση να γνωρίζουμε τις βασικές διαιτητικές αρχές για μια καλή υγιεινή ζωή. Η ισορροπία στη διατροφή επιτυγχάνεται εάν κατά την διάρκεια της ημέρας ικανοποιούμε τις ανάγκες και για τα 3 βασικά θρεπτικά στοιχεία (πρωτείνες, λιπίδια, υδατάνθρακες), καθώς και για τα απαραίτητα ιχνοστοιχεία και βιταμίνες. 

Ιδανική κατανομή των θρεπτικών στοιχείων είναι: 

·        Πρωτείνες 12-15% της θερμιδικής μερίδας 

·        Λίπη 30-35% της θερμιδικής μερίδας 

·        Υδατάνθρακες 50-55% της θερμιδικής μερίδας. 

Η διατροφή πρέπει να κατανέμεται σε τρία γεύματα, το λιγότερο, στη διάρκεια της μέρας. 

·        το πρωινό, με 25% της ημερήσιας ενέργειας 

·        το μεσημεριανό, με 40% της ημερήσιας ενέργειας 

·        το βραδινό, με 35% της ημερήσιας ενέργειας. 

Το πρώτο λοιπόν μέλημα της διαιτητικής  συμπεριφοράς  του νέου πρέπει να είναι η διατήρηση του καθημερινού ισολογισμού ενέργειας του σώματος σε ισοζύγιο, δηλαδή η πρόσληψη θερμίδων να είναι ακριβώς όση και η χρησιμοποίησή τους για το μεταβολισμό και την παραγωγή έργου. Αυτό, βέβαια, κανονικά εξασφαλίζεται από μόνο του αυτόματα, με τη φυσιολογική λειτουργία του μηχανισμού της πείνας και του κορεσμού, και ελέγχεται πάρα πολύ εύκολα με μια απλή ζυγαριά! 

Συμπερασματικά, θα μπορούσε να τονίσει κανείς το μεγάλο και σπουδαίο ρόλο που παίζει η διατροφή, τόσο στην υγεία του ανθρώπου γενικά, όσο και ειδικότερα στους νέους ανθρώπους. Έχει αποδειχθεί  ότι οι δύο πρωταρχικές ανάγκες των νέων ατόμων που ακολουθούν κάποιο είδος σωματικής δραστηριότητας είναι η αυξημένη ενέργεια και οι προσλήψεις υγρών. Οι ενεργειακές ανάγκες των νέων μπορούν να επιτευχθούν εύκολα με ποικίλα επίπεδα θερμίδων μ’ ένα σωστό σχεδιασμό διατροφής. Ως εκ τούτου θα πρέπει να λαμβάνεται ιδιαίτερη φροντίδα τόσο για την ποιότητα όσο και για την ποσότητα των τροφών, τις οποίες προσλαμβάνει ημερησίως ο νέος. Σήμερα που γνωρίζουμε όλες τις βάσεις των τροφών (πρωτεΐνες, σάκχαρα, βιταμίνες, λίπη, μεταλλικές ουσίες, ένζυμα) και τις ενέργειές τους, μπορούμε με τον καλύτερο τρόπο να χρησιμοποιήσουμε αυτές τις γνώσεις εξασφαλίζοντας πολλά πλεονεκτήματα για την υγεία τους και γενικότερα, για την ίδια τη ζωή.

Σημαντικό ρόλο σ’ αυτό τον τομέα θα μπορούσε να ασκήσει η αγωγή σε θέματα διατροφής. Αγωγή όλου του πληθυσμού , ιδιαίτερα των νέων που βρίσκονται στο στάδιο της ανάπτυξης και ασκούνται σωματικά. Για το σκοπό αυτό θα ήταν ιδανικό να υπάρχει τόσο στα σχολεία, όσο και στους αθλητικούς συλλόγους κατάλληλα εκπαιδευμένο άτομο που να ασκεί το ρόλο του εκπαιδευτή με το ανάλογο οπτικοακουστικό υλικό. Παράλληλα είναι επιβεβλημένο να γίνονται συνεχείς προσπάθειες στην οικογένεια σε αντίστοιχα θέματα.

Η αρνητική επίδραση που έχει η καθιστική ζωή στη διάρκεια και στη ποιότητα της ανθρώπινης ζωής, είναι πλέον πολλαπλά τεκμηριωμένη. Η έλλειψη άσκησης είναι αιτία πρόκλησης σημαντικών παθήσεων, όπως είναι τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Η έλλειψη όμως φυσικής δραστηριότητας θεωρείται παράγοντας κινδύνου και για εκφυλιστικά νοσήματα όπως είναι ο σακχαρώδης διαβήτης και οι παθήσεις του μυοσκελετικού συστήματος, καθώς και η παχυσαρκία, η οστεοπόρωση, η υπέρταση, και ορισμένοι ανοσοεξαρτώμενοι καρκίνοι και ψυχικές διαταραχές. Σύμφωνα με πρόσφατες επιστημονικές μελέτες:

·        40% των θανάτων οφείλονται σε καρδιαγγειακή νόσο

·        12% των θανάτων σχετίζονται άμεσα με μειωμένη φυσική δραστηριότητα

·        τα άτομα που δεν αθλούνται παρουσιάζουν τρεις φορές μεγαλύτερο κίνδυνο για στεφανιαία νόσο

·        τα άτομα που δεν ασκούνται έχουν 50% περισσότερες πιθανότητες να αναπτύξουν υπέρταση

·        είναι δώρον άδωρον η ορθολογική διατροφή που δεν ακολουθείται όμως και από κάποια μορφή σωματικής άσκησης. 

  Η μέτρια άσκηση βοηθά στον έλεγχο της όρεξης. Η άσκηση μειώνει τη βουλιμία και αφήνει μια ευχάριστη αίσθηση πληρότητας. Η σωστή διατροφή από μόνη της βοηθάει στην απώλεια μυικού ιστού και λίπους. Ο συνδυασμός σωστής διατροφής και άσκησης βοηθά στη διατήρηση του μυικού ιστού. Η έλλειψη σωματικής άσκησης οδηγεί σε σοβαρές ασθένειες. Αντίθετα, η συμμετοχή σε οποιαδήποτε μορφή σωματικής άσκηση μπορεί να έχει θετικά αποτελέσματα στην υγεία του ατόμου με μείωση κινδύνου για χρόνια νοσήματα σε ποσοστό άνω του 50%. Σε μελέτη που αφορούσε 4600 άνδρες ηλικίας 20-59 ετών, διαπιστώθηκε πως όσοι αθλούνταν συστηματικά με μέτριας έντασης άσκηση (πχ jogging), είχαν 63% λιγότερες πιθανότητες να πεθάνουν, όχι μόνο από καρδιακή νόσο, αλλά και από οποιαδήποτε άλλη αιτία.

Η φυσική άσκηση προκαλεί αίσθημα σωματικής και ψυχικής ευεξίας. Επιπλέον, η άσκηση είναι απαραίτητη για τη συντήρηση της φυσικής δομής και λειτουργίας του σώματος. Η έλλειψή της οδηγεί στην αποδυνάμωση ή και στην ατροφία ακόμα του μυικού συστήματος και στην απώλεια λειτουργικών ικανοτήτων. Από μεγάλες πληθυσμιακές μελέτες έχει διαπιστωθεί ότι η φυσική άσκηση μειώνει τη θνησιμότητα και αυξάνει το προσδόκιμο επιβίωσης στη γέννηση, δηλαδή το μέσο χρόνο ζωής. Σε μελέτη 15.000 αποφοίτων του πανεπιστημίου Χάρβαρντ, ο κίνδυνος θανάτου ήταν κατά 1/4 μικρότερος στους μέτρια ασκούμενους απόφοιτους και κατά 1/2 μικρότερος στους συστηματικά ασκούμενους, σε σύγκριση με τους λιγότερο ασκούμενους φοιτητές. 

Η τακτική άσκηση βοηθά τον ανθρώπινο οργανισμό στο σύνολό του. Είναι πλέον τεκμηριωμένο ότι τα άτομα που ασκούνται καθημερινά:

·        Βελτιώνουν τη φυσική τους κατάσταση, την υγείας τους και τη σωματική του ανάπτυξη

·        Υιοθετούν ένα δραστήριο τρόπο ζωής, που μπορεί να διατηρηθεί για όλη τους τη ζωή

·        Μειώνουν το κίνδυνο εμφάνισης χρόνιας αρρώστιας

·        Έχουν μικρότερη πιθανότητα να εμφανίσουν καρδιακή πάθηση

·        Διατηρούν το σωματικό τους βάρος σε φυσιολογικά επίπεδα

·        Έχουν μικρότερες τιμές χοληστερίνης

·        Ρυθμίζουν καλύτερα την αρτηριακή τους πίεση

·        Έχουν μικρότερο κίνδυνο απώλειας οστικής μάζας (οστεοπόρωση)

·        Ελέγχουν το άγχος τους, δεν παρουσιάζουν κατάθλιψη και είναι περισσότερο αισιόδοξα

·        Κοιμούνται ευκολότερα και καλύτερα

·        Έχουν μεγαλύτερη αυτοεκτίμηση

·        Αναπτύσσουν καλή ψυχική υγεία και βελτιώνουν το ψυχικό ‘ευ ζην’

·        Επιτυγχάνουν ηθική και κοινωνική ανάπτυξη

·        Αποφεύγουν την παχυσαρκία. Η σωματική άσκηση βοηθά στη μείωση του σωματικού λίπους και συμβάλλει στην αντιμετώπιση της παχυσαρκίας των νέων, όταν συνδυάζεται με τη κατάλληλη δίαιτα.

Οι συστάσεις αυτές λαμβάνουν υπ’ όψιν τα πρότυπα φυσικής άσκησης και τον τρόπο ζωής των νέων, έτσι ώστε να μην περιλαμβάνουν δύσκολους στόχους που αποθαρρύνουν τους νέους από την προσπάθεια και βασίζονται στα τρέχοντα επιστημονικά δεδομένα και στις απόψεις των ειδικών.